Tranh luận giữa Maroc và Senegal: Điều gì đang diễn ra tại phiên điều trần của CAS?

<p align="center"><img src="/news3g/images/upload/20261008/tr_20261008_f5d9a350dccca0cc301bb15d97ff14de.jpg" width="500" /><br/>FBL-SPORTS-2025-AFR-SEN-MAR-CAS</p><p><strong>Lập luận của cả hai bên để quyết định danh hiệu Cúp bóng đá châu Phi 2025 là gì?</strong></p><p>Tòa án Trọng tài Thể thao (CAS) đã mở phiên điều trần tại thành phố Lausanne của Thụy Sĩ vào sáng nay, thứ Năm, để chuẩn bị đưa ra phán quyết về một trong những vụ án gây tranh cãi nhất trong lịch sử Cúp bóng đá châu Phi. Cuộc khủng hoảng xung quanh trận chung kết giải đấu năm 2025 giữa Maroc và Senegal đã bước vào giai đoạn quyết định.</p><p>Hai cách giải thích pháp lý hoàn toàn khác nhau về trận chung kết hiện đang được đặt trước tòa. Maroc dựa vào Điều 82 và 84 trong quy chế của giải đấu. Senegal khẳng định kết quả đã được định đoạt trên sân, sau khi trọng tài người Congo Jean Jacques Ndala cho phép các cầu thủ của họ trở lại và tiếp tục trận đấu đến khi kết thúc, với "Những chú sư tử Teranga" giành chiến thắng với tỷ số một bàn không gỡ sau hiệp phụ.</p><p>Trọng tâm của vụ án tại Lausanne là một câu hỏi duy nhất: việc các cầu thủ Senegal rời sân có hiệu lực pháp lý gì, và việc họ trở lại để hoàn thành trận đấu đã thay đổi điều gì? Ủy ban Kháng cáo của Liên đoàn Bóng đá châu Phi (CAF) sau đó đã hủy bỏ kết quả, phán quyết Senegal thua do rút lui và trao cho Maroc chiến thắng 3-0.</p><p>Thủ môn Senegal Edouard Mendy đã nói vào tháng 3 vừa qua: "Chúng tôi biết mình đã vô địch Cúp bóng đá châu Phi như thế nào, và chúng tôi biết điều gì đã xảy ra trong một đêm tháng Hai tại Maroc." Walid Regragui, cựu huấn luyện viên đội tuyển quốc gia Maroc, đã đáp trả trong các tuyên bố với truyền thông: "Đối với tôi, tôi là nhà vô địch châu Phi, bất kể một số người có thích điều đó hay không."</p><p>Ngoài những tuyên bố qua lại, cuộc chiến tại Lausanne sẽ chủ yếu xoay quanh việc giải thích quy chế, giới hạn quyền hạn của trọng tài, và liệu một kết quả đã hoàn thành trên sân có thể bị hủy bỏ hay không.</p><p>Mạng lưới thể thao châu Phi "Afrik-Foot" đã xem xét các lập luận mà cả hai bên dự kiến sẽ trình bày tại phiên điều trần hôm nay.</p><p>Dự kiến Senegal sẽ xây dựng biện hộ của họ dựa trên Điều 5 của Luật Bóng đá, do Hội đồng Hiệp hội Bóng đá Quốc tế (IFAB) ban hành. Điều này xác lập quyền hạn của trọng tài trong việc điều hành trận đấu và tính chung thẩm của các quyết định liên quan đến các tình huống trên sân.</p><p>Senegal khẳng định trọng tài Jean Jacques Ndala đã cho phép các cầu thủ của họ trở lại sau thời gian rút lui, sau đó tiếp tục trận đấu và điều hành phần còn lại cho đến khi ông thổi còi mãn cuộc, tuyên bố Senegal thắng 1-0 sau hiệp phụ.</p><p>Từ đây nảy sinh câu hỏi quan trọng nhất trong lập luận của Senegal. Nếu trọng tài cho phép trận đấu tiếp tục và sau đó dẫn dắt nó đến kết thúc, liệu một cơ quan hành chính có thể sau đó loại bỏ kết quả mà trọng tài đã công nhận?</p><p>Chuyên gia luật thể thao Pius Ndubuoko nói với mạng SABC rằng các cầu thủ Senegal "đã trở lại sân, trận đấu tiếp tục, và sau đó trọng tài thổi còi mãn cuộc." Theo quan điểm của ông, Ủy ban Kháng cáo CAF không thể đảo ngược quyết định do trọng tài đưa ra trên sân.</p><p>Quyền hạn của trọng tài không phải là trụ cột duy nhất. Đội ngũ biện hộ do luật sư người Tây Ban Nha Juan de Dios Crespo-Pérez dẫn đầu cũng có thể lập luận rằng không có văn bản rõ ràng nào quy định cụ thể trường hợp một đội tạm thời rời sân, sau đó trở lại và hoàn thành trận đấu.</p><p>Crespo-Pérez đã đưa ra một chiều hướng rộng hơn cho vụ án tại cuộc họp báo công bố kháng cáo lên Tòa án Trọng tài Thể thao, gọi việc xử lại một trận đấu đã kết thúc là "chưa từng có tiền lệ." Ông gợi ý rằng vụ án có thể vượt ra ngoài bóng đá châu Phi để đặt ra câu hỏi về tương lai của môn thể thao này và các quy tắc của nó.</p><p>Senegal cũng có thể cố gắng vạch ra ranh giới giữa trận chung kết năm 2025 và các trường hợp trước đây khi một đội thẳng thừng từ chối hoàn thành trận đấu, trong đó có trận lượt về chung kết CAF Champions League 2019 giữa Espérance của Tunisia và Wydad của Maroc. Họ sẽ nhấn mạnh rằng các cầu thủ của họ đã thực sự trở lại sân và tiếp tục thi đấu.</p><p>Ngược lại, Maroc dựa vào việc đọc trực tiếp Điều 82 và 84 của quy chế Cúp bóng đá châu Phi. Một đội được coi là đã thua nếu họ từ chối thi đấu hoặc rời sân trước khi trận đấu kết thúc mà không có sự cho phép của trọng tài, với khả năng bị xử thua 3-0 và loại tùy theo hoàn cảnh.</p><p>Maroc lập luận rằng hành vi vi phạm đã hoàn tất ngay khi các cầu thủ Senegal rời sân. Việc họ trở lại sau đó không xóa bỏ những gì đã xảy ra trước đó.</p><p>Fouzi Lekjaa, chủ tịch Liên đoàn Bóng đá Hoàng gia Maroc, đã ủng hộ cách tiếp cận này trong các tuyên bố với tạp chí "Jeune Afrique", nói rằng các quy tắc bóng đá và các quy tắc pháp lý điều chỉnh trận đấu "đã bị cản trở và vi phạm" bởi đối thủ.</p><p>Ông nói thêm rằng Liên đoàn Bóng đá Quốc tế đã thay đổi quy định của mình sau sự việc, theo đó một cầu thủ rời sân mà không được phép sẽ phải nhận thẻ đỏ. Ông lập luận rằng điều đó ủng hộ quan điểm của Maroc.</p><p>Một chi tiết cụ thể hơn nữa củng cố lập luận của Maroc: có thời điểm số cầu thủ Senegal trên sân giảm xuống chỉ còn ba người, trong khi Luật Bóng đá yêu cầu mỗi đội phải có ít nhất bảy cầu thủ để trận đấu tiếp tục.</p><p>Trên cơ sở này, phía bào chữa của Maroc có thể lập luận rằng hành vi vi phạm đã hoàn tất trước khi các cầu thủ Senegal quay trở lại, và việc trận đấu được tiếp tục sau đó không thể xóa bỏ hậu quả của những gì đã xảy ra trong thời gian tạm dừng.</p><p>Đây là điểm mà vụ việc chạm đến vấn đề nhạy cảm nhất. Vấn đề không chỉ là liệu Senegal có vi phạm quy định hay không, mà còn là hình phạt nào mà hành vi vi phạm đó xứng đáng phải nhận.</p><p>Senegal đã rời sân. Tuy nhiên, trận đấu đã được tiếp tục, kéo dài đến tiếng còi mãn cuộc và tạo ra người thắng cuộc trên sân cỏ.</p><p>Do đó, Tòa án Trọng tài Thể thao phải cân nhắc giữa nguyên tắc áp dụng nghiêm ngặt các quy định với nguyên tắc tương xứng trong hình phạt và việc bảo toàn tính toàn vẹn của kết quả thể thao.</p><p>Câu hỏi trọng tâm như sau: liệu việc rời sân mà không có sự cho phép của trọng tài có tự động kích hoạt Điều 82 và 84 cùng việc hủy bỏ kết quả, ngay cả khi đội bóng sau đó quay trở lại, tiếp tục thi đấu dưới sự điều hành của trọng tài và giành chiến thắng? Hay việc quay trở lại, tiếp tục trận đấu và tiếng còi mãn cuộc bảo vệ kết quả thể thao, chỉ để lại các hình phạt kỷ luật khác cho những người chịu trách nhiệm về sự việc?</p><p>Điểm này có thể là chìa khóa cho phán quyết đang được chờ đợi tại Lausanne. Vụ việc không chỉ xoay quanh việc liệu hành vi của Senegal có vi phạm quy định hay không, mà còn là liệu hành vi vi phạm đó có biện minh cho hình phạt khắc nghiệt nhất có thể hay không: xóa bỏ một kết quả đã được định đoạt trên sân cỏ và trao danh hiệu cho đối thủ.</p>